Зейнеткерлік – белсенді өмірдің бастамасы

Қарағанды облысында зейнеткерлер мен зейнет жасына таяп қалған азаматтарды жұмыспен қамту жүйелі түрде жүзеге асырылып келеді. Соңғы жылдары өңірде екі маңызды жоба – «Күміс жас» және «Алтын жас» бағдарламалары іске қосылды. Бұл бағдарламалардың мақсаты зейнеткерлік жасқа жақындаған немесе зейнеткерлікке шыққан азаматтарды қоғам өміріне белсенді қатысуға тарту, олардың кәсіби тәжірибесін сақтау және қосымша табысқа мүмкіндік беру.

«Күміс жас» бағдарламасы төрт жыл бойы жүзеге асырылып, бес мыңға жуық адам еңбек нарығында өз орнын тапты. Ал екі мың жиырма төртінші жылдан бастап «Алтын жас» жобасы жұмыс істей бастады, оның аясында зейнеткерлердің қоғам өміріне, білім беру мен әлеуметтік салаға қатысуы кеңейтілді. Бұл екі бағдарлама тек зейнеткерлерге ғана емес, өңір экономикасына да айтарлықтай оң әсерін тигізуде.

Хадиша Шотаяхова Қарағандыға зейнетке шығуға дейін қоныс аударған. Бір жыл бойы мектепте қазақ тілі мен әдебиеті пәнінен сабақ берген ол, зейнеткерлікке шыққаннан кейін үйде отырмай, Мансап орталығына жүгінуді жөн көрген. «Алтын жас» бағдарламасы арқылы оған балаларға арналған білім беру орталығында жұмыс ұсынылған. Жұмыс орны үйіне жақын болғандықтан және қосымша табыс табуға мүмкіндік беретіндіктен, Хадиша үшін бұл өте қолайлы шешім болды.

– Үйде отыруды қаламаймын. Бос уақытым жеткілікті: қызымның баласына көмектесемін, сонымен қатар басқа балалардың білім алуына үлес қосып жүрмін. Бұл менің өмірлік жолым, – дейді Хадиша Шотаяхова.

Еңбек нарығында тіл пәндері мұғалімдеріне сұраныс жоғары екенін Еңбек ұтқырлығы орталығы директорының орынбасары Дәурен Қошқаралиев атап өтті. Оның айтуынша, қазіргі таңда жұмыс берушілер кәсіби тігіншілерге, аспаздарға, слесарьларға және басқа да жұмысшы мамандық иелеріне ерекше қызығушылық танытады. Ең бастысы – тәжірибе мен істің сапасы.

– Өткен жылы «Алтын жас» бағдарламасы арқылы төрт жүз жетпіс екі адам жұмысқа орналастырылды. Биыл бұл көрсеткішті алты жүз адамға жеткізуді жоспарлап отырмыз. Қатысуға ниетті азаматтар аз емес, – дейді Дәурен Қошқаралиев.

Зейнет жасындағы қызметкерлерді жұмысқа қабылдаған жұмыс берушілерге мемлекет тарапынан қолдау көрсетіледі. Атап айтқанда, белгіленген лауазымдық жалақының елу пайызы, бірақ бір ең төменгі жалақыдан аспайтын мөлшерде, мемлекеттік субсидия есебінен өтеледі.

Мысалы Қарағандыдағы медициналық орталықтардың бірінде кадр тапшылығын шешу үшін «Алтын жас» бағдарламасына өтінім берілген. Нәтижесінде медбике Нұрбибі Кенжебаева жолданды. Қырық үш жыл бойы медбике ретінде тәжірибесі мол маман, зейнеткерлікке шыққан соң да қоғамға қызмет етуді жалғастырып келеді.

– Өз жұмысымды да, ұжымымды да жақсы көремін. Невропатолог-дәрігерлермен бірлесіп жұмыс істеймін, екпе саламын, – дейді Нұрбибі Кенжебаева.

Елде 50 жастан асқан азаматтарды жұмыспен қамтуға бағытталған тағы бір жоба – «Күміс жас» бағдарламасы. Төрт жыл ішінде бұл бағдарлама арқылы төрт мың жеті жүз жиырма бес адам еңбекке тартылған. Мысалы «Қарағандыэнергоремонт» компаниясы электр станцияларының, жылу электр орталықтары мен магистральдық атом электр станцияларының жылу-механикалық және электр жабдықтарын, сондай-ақ тау-кен өндірісіндегі жабдықтарды күрделі жөндеу, жаңғырту және техникалық қызмет көрсету саласында жұмыс істейді. Қазіргі таңда кәсіпорында екі жүзден астам қызметкер бар, олардың он пайызы «Күміс жас» бағдарламасы бойынша жұмысқа алынған.

– Бағдарлама аясында келген мамандар – тәжірибесі мен біліктілігі қалыптасқан кадрлар. Ал егер біздің салада нақты тәжірибесі болмаса да, ынтасы болса, біз оны оқытып, үйретеміз. Себебі нәтижесінде бізге қажетті маманды даярлап шығаратынымызға сенімдіміз, – дейді компанияның даму жөніндегі директоры Сергей Глухов. – Оның үстіне, мемлекеттік қолдау бар.

Бағдарлама үш жылға есептелген. Бірінші жылы мемлекет жұмыс берушіге қызметкердің жалақысының жетпіс пайызына дейін субсидия береді, екінші жылы – алпыс бес пайызына, үшінші жылы – алпыс пайызына. Бағдарлама мерзімі аяқталған соң, егер қызметкер зейнеткерлікке шықпаса, жұмыс беруші оны тұрақты жұмыс орнына қабылдауға міндетті.

Вячеслав Калинин – кәсіби токарь, ұзақ жылдар бойы Қарағандыдағы зауыттардың бірінде еңбек еткен. Мансап орталығына жүгінгеннен кейін «Қарағандыэнергоремонт» компаниясында жұмысқа орналасқан.

– Қазір мен елу тоғыз жастамын. «Қарағандыэнергоремонтта» еңбек етіп жүргеніме өте қуаныштымын. Іздеген жұмысымды таптым, – дейді Вячеслав Калинин.

Қарағанды облысындағы «Күміс жас» және «Алтын жас» бағдарламалары зейнеткерлер мен жас зейнеткерлердің еңбек нарығына қайта интеграциялануына мүмкіндік беріп қана қоймай, олардың тәжірибесін жас ұрпаққа үйрету, қоғамға қосқан үлесін арттыру арқылы өңірдің әлеуметтік және экономикалық дамуына үлес қосуда.

Жобалар аясында жұмысқа тартылған азаматтар тек өздерінің қаржылық жағдайын жақсартып қана қоймай, кәсіби тәжірибесін жастарға беріп, қоғамға қажетті мамандарға айналып отыр. Мемлекет тарапынан көрсетілетін субсидия мен қолдау бұл процесті жеңілдетіп, жұмыс берушілер үшін де тиімді жағдай жасайды.

Бүгінде Қарағанды облысы – зейнеткерлік жасқа жеткен азаматтардың белсенді өмір сүруін, тәжірибе мен білімді пайдалануын қамтамасыз ететін үлгі ретінде алдыңғы қатарда тұр. «Күміс жас» пен «Алтын жас» бағдарламалары – тәжірибе мен жаңашылдықты, жастар мен қарттардың арасындағы көпірді біріктіретін нақты қадам болып отыр.

Ералы ҒАНИ,

«QH»